Plesk’te Yedekleme Nasıl Yapılır? Backup ve Geri Yükleme Rehberi

Plesk’te yedekleme yapmak, web sitelerimizi, veritabanlarımızı, e-posta hesaplarımızı ve diğer hosting verilerimizi olası veri kayıplarına karşı korumanın en önemli adımlarından biridir.

Plesk’in Backup Manager özelliği sayesinde manuel yedek alabilir, otomatik yedekleme planları oluşturabilir, yedekleri uzak depolama alanlarında saklayabilir ve gerektiğinde yalnızca ihtiyaç duyduğumuz verileri geri yükleyebiliriz.

Bu rehberde Plesk üzerinde manuel ve otomatik yedekleme oluşturmayı, full ve incremental backup farkını, geri yükleme işlemini ve yedekleme sırasında dikkat edilmesi gereken noktaları adım adım anlatıyoruz.

Plesk Backup Manager Nedir?

Backup Manager, Plesk üzerinde hosting verilerinin yedeklenmesini ve geri yüklenmesini sağlayan yönetim aracıdır.

Plesk ile aşağıdaki veriler için yedek oluşturabiliriz:

• Web sitesi dosyaları
• Veritabanları
• E-posta hesapları ve mesajları
• Domain yapılandırmaları
• SSL/TLS sertifikaları
• DNS bilgileri
• Hosting yapılandırmaları

Plesk, manuel yedeklerin yanı sıra belirli zaman aralıklarında otomatik çalışan scheduled backup görevleri oluşturmamıza da izin verir.

Plesk resmi yedekleme ve geri yükleme dokümantasyonunu inceleyebilirsiniz.

Plesk’te Backup Manager Nerede Bulunur?

Plesk üzerinde yedekleme bölümünün adı ve konumu kullanıcı yetkisine göre değişebilir.

Bir web sitesi veya subscription için genellikle:

Websites & Domains
→ Backup Manager

yolunu kullanabiliriz.

Sunucu yöneticisi seviyesinde ise:

Tools & Settings
→ Backup Manager

alanından sunucu genelindeki yedekleme ayarları yönetilebilir.

Plesk’te Manuel Yedekleme Nasıl Alınır?

Tek seferlik bir yedek oluşturmak için Backup Manager üzerinden manuel backup başlatabiliriz.

1. Plesk paneline giriş yapıyoruz.
2. İlgili domain veya subscription bölümünü açıyoruz.
3. Backup Manager seçeneğine giriyoruz.
4. Back Up seçeneğini seçiyoruz.
5. Yedeklemek istediğimiz verileri belirliyoruz.
6. Yedekleme işlemini başlatıyoruz.

Plesk’in dokümantasyonuna göre hesap ve website yedekleri oluşturulabilir ve gerektiğinde bu yedeklerden belirli nesneler geri yüklenebilir.

Plesk’te Hangi Veriler Yedeklenebilir?

Yedekleme kapsamı, kullandığımız Plesk seviyesine ve seçtiğimiz ayarlara göre değişebilir.

Örneğin bir web sitesi için:

Website Files
Databases
Mail
Configuration
SSL
DNS

gibi farklı veriler yedekleme kapsamına dahil edilebilir.

Sunucu seviyesinde ise daha geniş kapsamlı yapılandırma ve içerik yedekleri oluşturmak mümkündür.

Full Backup Nedir?

Full Backup, seçilen yedekleme kapsamındaki verilerin tamamının yedeklenmesini sağlar.

Örneğin bir sitenin tam yedeğini aldığımızda:

Website
Database
Mail
Configuration

gibi seçilen veriler yedek arşivine dahil edilebilir.

Full backup yöntemi geri yükleme açısından anlaşılır bir yapı sunarken, sık aralıklarla kullanıldığında daha fazla disk alanı tüketebilir.

Incremental Backup Nedir?

Incremental Backup, önceki uygun yedeğin ardından değişen verileri esas alan daha küçük yedekler oluşturur.

Plesk incremental backup kullanımının yedekleme süresini ve kullanılan depolama alanını azaltabileceğini belirtmektedir.

Full Backup
      ↓
Değişiklikler
      ↓
Incremental Backup
      ↓
Değişiklikler
      ↓
Incremental Backup

Çok sık yedek alan sunucularda incremental yapı depolama kullanımını önemli ölçüde azaltabilir.

Otomatik Plesk Yedekleme Nasıl Yapılır?

Production sunucularda yalnızca manuel backup almak yerine otomatik bir yedekleme planı oluşturmak daha doğru bir yaklaşımdır.

1. Backup Manager bölümünü açıyoruz.
2. Schedule seçeneğine giriyoruz.
3. Otomatik yedekleme görevini aktif ediyoruz.
4. Yedekleme sıklığını belirliyoruz.
5. Full backup sıklığını seçiyoruz.
6. Yedekleme kapsamını belirliyoruz.
7. Depolama konumunu seçiyoruz.
8. Backup rotation ayarlarını yapılandırıyoruz.

Plesk üzerinde saatlik, günlük, haftalık ve aylık yedekleme senaryoları yapılandırılabilir.

Plesk otomatik yedekleme zamanlama rehberini inceleyebilirsiniz.

Plesk’te Günlük Yedekleme Ayarlama

Web sitesi sık güncelleniyorsa günlük otomatik backup kullanmak mantıklı olabilir.

Örneğin:

Backup Frequency:
Daily

Full Backup:
Weekly

şeklinde bir plan oluşturabiliriz.

Buradaki kesin değerler sunucunun veri miktarına ve yedekleme politikasına göre belirlenmelidir.

Plesk’te Haftalık Yedekleme Ayarlama

Daha seyrek güncellenen projelerde haftalık backup yeterli olabilir.

Örneğin:

Backup Frequency:
Weekly

Backup Day:
Sunday

gibi bir plan kullanılabilir.

Ancak kritik e-ticaret, SaaS veya sürekli veri üreten uygulamalarda yalnızca haftalık yedeklemeye güvenmek yerine daha sık yedekleme planı değerlendirilmelidir.

Plesk’te Yedekler Nerede Saklanır?

Plesk yedekleri sunucunun kendi depolama alanında tutulabileceği gibi uzak bir depolama alanına da gönderilebilir.

Yerel depolama:

Plesk Server
      ↓
Local Backup Storage

Uzak depolama:

Plesk Server
      ↓
Remote Storage

Plesk dokümantasyonunda dahili depolamanın yanı sıra uzak FTP depolama ve desteklenen uzak depolama seçeneklerinin yapılandırılabildiği belirtilmektedir.

Yedekleri Aynı Sunucuda Saklamak Güvenli mi?

Yedekleri yalnızca aynı sunucuda tutmak, belirli arızalarda yeterli koruma sağlamayabilir.

Örneğin sunucunun fiziksel olarak arızalanması, disk kaybı veya ciddi bir sistem problemi yaşanması durumunda hem web sitesi hem de backup aynı donanımdan etkilenebilir.

Bu nedenle kritik projelerde mümkün olduğunca:

Production Server
        ↓
Local Backup
        +
Remote Backup

şeklinde bir yapı kullanılmasını öneriyoruz.

Plesk’te FTP Uzak Yedekleme

Plesk, yedeklerin harici bir FTP sunucusunda tutulmasına izin verir.

Bu yöntem özellikle ana sunucudan bağımsız bir backup kopyası oluşturmak açısından kullanışlıdır.

Uzak depolama yapılandırırken:

• Sunucu adresini
• Portu
• Kullanıcı adını
• Parolayı
• Gerekli güvenlik seçeneklerini

doğru şekilde girmemiz gerekir.

Plesk’te Backup Rotation Nedir?

Backup Rotation, eski yedeklerin belirlenen kurala göre otomatik olarak kaldırılmasını sağlayan mekanizmadır.

Örneğin yalnızca belirli sayıda full backup saklamak istiyorsak retention değerini belirleyebiliriz.

Bu özellik önemlidir çünkü yedek dosyaları zaman içerisinde ciddi miktarda disk alanı tüketebilir.

Plesk Backup Disk Alanını Dolduruyor

Backup dosyaları Plesk sunucusunda tutuluyorsa kullanılan depolama alanı hızla büyüyebilir.

Özellikle:

• Büyük medya dosyaları
• Büyük veritabanları
• Çok sayıda domain
• Sık full backup

kullanılıyorsa disk alanını dikkatli takip etmek gerekir.

Plesk de yedeklerin sunucudaki toplam disk kullanımına dahil olduğunu belirtmektedir.

Plesk’te Eski Yedekleri Otomatik Silme

Eski backup dosyalarının otomatik temizlenmesi için backup retention veya rotation ayarlarını kullanabiliriz.

Örneğin:

Daily Backup
    ↓
Keep recent backups
    ↓
Delete older backups automatically

Bu yapı hem depolama alanını kontrol altında tutar hem de manuel temizlik ihtiyacını azaltır.

Plesk’te Yedek Nasıl Geri Yüklenir?

Bir backup dosyasından geri yükleme yapmak için Backup Manager üzerinden kullanılacak yedeği seçebiliriz.

1. Backup Manager bölümünü açıyoruz.
2. Geri yüklemek istediğimiz yedeği seçiyoruz.
3. Restore seçeneğine tıklıyoruz.
4. Geri yüklemek istediğimiz veri türünü seçiyoruz.
5. İşlemi başlatıyoruz.

Plesk, uygun yedeklerde yalnızca belirli nesnelerin seçilerek geri yüklenmesine de izin verebilir.

Örneğin tüm sistemi geri yüklemek yerine yalnızca:

Database
veya
Website Files
veya
DNS Zone

seçilebilir.

Plesk resmi restore dokümantasyonunu inceleyebilirsiniz.

Plesk’te Sadece Veritabanı Geri Yüklenir mi?

Evet. Uygun bir subscription backup içerisinden yalnızca belirli bir veritabanını geri yüklemek mümkün olabilir.

Ayrıca Plesk üzerinde SQL dump kullanarak veritabanı yedekleme ve geri yükleme işlemleri de gerçekleştirilebilir.

Örneğin:

website_backup
      ↓
database
      ↓
restore only database

Bu yaklaşım özellikle dosyalara dokunmadan yalnızca veritabanındaki bozuk veya silinmiş verileri geri almak istediğimiz durumlarda faydalıdır.

Plesk veritabanı yedekleme ve geri yükleme rehberine göz atabilirsiniz.

Plesk’te Yedekleme Sırasında Performans Etkisi

Yedekleme işlemleri CPU, RAM, disk I/O ve depolama alanı kullanabilir.

Özellikle çok sayıda web sitesinin bulunduğu sunucularda backup işlemlerinin sistem performansı üzerindeki etkisi dikkate alınmalıdır.

Plesk sunucu yöneticilerine backup süreçleri için kaynak kullanımını sınırlandırma ve düşük öncelikle çalıştırma gibi seçenekler de sunmaktadır.

Plesk Backup Güvenliği

Yedekleme dosyaları yalnızca oluşturulmakla kalmamalı, güvenli şekilde saklanmalıdır.

• Yedekleri gereksiz kişilerle paylaşmayın.
• Uzak depolama hesabını güçlü kimlik bilgileriyle koruyun.
• Kritik yedeklerde şifreleme seçeneklerini değerlendirin.
• Backup dosyalarının erişim izinlerini kontrol edin.
• Yedeklerin geri yüklenebilir olduğunu periyodik olarak test edin.

3-2-1 Yedekleme Yaklaşımı

Kritik sistemlerde yaygın olarak kullanılan yaklaşımlardan biri 3-2-1 backup prensibidir.

Basit şekilde:

3 adet veri kopyası
2 farklı depolama ortamı
1 adet farklı lokasyonda kopya

şeklinde düşünülebilir.

Örneğin:

Production Server
      ↓
Local Backup
      ↓
Remote Backup
      ↓
Offline / Different Location Copy

Bu yaklaşım tek bir sunucu veya disk arızasına karşı daha dayanıklı bir yapı oluşturabilir.

Plesk Backup Kullanırken En Sık Yapılan Hatalar

• Yalnızca aynı sunucuda backup saklamak
• Backup rotation yapılandırmamak
• Yedekleri hiç test etmemek
• Çok uzun retention kullanarak diski doldurmak
• Kritik veritabanlarını backup kapsamı dışında bırakmak
• Uzak depolama bağlantısını test etmemek
• Backup başarısız olduğunda bildirimleri kontrol etmemek

Plesk Sunucusu İçin Lisans Seçerken Yedeklemeyi Unutmayın

Plesk seçerken yalnızca kontrol panelinin lisans maliyetine bakmak yerine web sitesi yönetimi, DNS, e-posta, veritabanı ve backup gibi ihtiyaçlarımızı da birlikte değerlendirmek gerekir.

VPS veya dedicated sunucusunda Plesk kullanmak isteyenler için güncel Plesk lisans fiyatları seçeneklerimizi inceleyebilirsiniz.

Uygun maliyetli bir lisans kullanırken dahi yedekleme altyapısından tasarruf etmemek önemlidir. Özellikle ticari web siteleri ve kritik uygulamalarda güvenilir bir backup politikası oluşturmak, lisans maliyetinden çok daha önemli bir operasyonel konudur.

Sonuç

Plesk’te yedekleme yapmak, web sitesi ve sunucu yönetiminin temel güvenlik adımlarından biridir. Backup Manager sayesinde manuel veya otomatik yedekler oluşturabilir, full ve incremental backup yöntemlerinden yararlanabilir ve yedekleri yerel ya da uzak depolama alanlarında saklayabiliriz.

En sağlıklı yapı yalnızca backup almak değil; yedekleri farklı bir konumda saklamak, eski kopyaları kontrollü şekilde temizlemek ve gerektiğinde gerçekten geri yüklenebildiğini test etmektir.

Sık Sorulan Sorular

Plesk’te yedekleme nasıl yapılır?

Plesk panelindeki Backup Manager bölümünden manuel olarak backup oluşturabilir veya Schedule seçeneğiyle otomatik yedekleme planı hazırlayabiliriz.

Plesk full backup ve incremental backup arasındaki fark nedir?

Full backup seçilen verilerin tamamını yedeklerken incremental backup önceki yedeğin ardından değişen verileri esas alır. Incremental backup genellikle daha az depolama alanı ve daha kısa işlem süresi sağlayabilir.

Plesk yedekleri nereye kaydedilir?

Yedekler Plesk sunucusundaki dahili depolamada tutulabileceği gibi uygun yapılandırmayla uzak depolama alanlarına da gönderilebilir.

Plesk’te eski yedekler otomatik silinir mi?

Evet. Backup rotation veya retention ayarları kullanılarak eski yedeklerin belirlenen politikaya göre otomatik olarak kaldırılması sağlanabilir.

Plesk’te sadece veritabanı geri yüklenebilir mi?

Uygun bir subscription backup içerisinden yalnızca belirli bir veritabanını geri yüklemek mümkün olabilir. Ayrıca SQL dump üzerinden ayrı veritabanı restore işlemleri yapılabilir.

Plesk yedeklerini farklı sunucuda saklamak gerekli mi?

Kritik sistemlerde yedeklerin yalnızca production sunucusunda tutulması önerilmez. Farklı bir sunucu veya uzak depolama alanında ek bir kopya oluşturmak veri kaybı riskini azaltabilir.